BlogKarolina Chalczyńska

Transmisje na TikTok a VAT

TikTok i podobne platformy to obecnie niezwykle popularne narzędzie działania nie tylko influencerów, ale też firm budujących w ten sposób swoje zasięgi. Jak jednak rozliczyć środki otrzymane za transmisje na TikToku na gruncie VAT?  Kwestię tę wyjaśnił Dyrektor KIS w interpretacji indywidualnej z 9 lipca 2026 r. (sygn. 0114-KDIP1-2.4012.249.2026.1.JO).

Stan faktyczny – wirtualne prezenty i realne pieniądze

Sprawa dotyczyła twórcy internetowego prowadzącego transmisje na żywo (live streaming) w serwisie społecznościowym o modelu działania odpowiadającym platformie TikTok. Mechanizm zarabiania opierał się na następujących zasadach:

  • Użytkownicy (widzowie) kupują wirtualne monety od platformy, a następnie wymieniają je na „prezenty” (wirtualne grafiki i animacje), które przesyłają twórcy w trakcie transmisji.
  • Przesyłanie prezentów to element grywalizacji i wyraz uznania, ale same w sobie nie mają one dla twórcy bezpośredniej wartości pieniężnej i nie mogą być przez niego spieniężone.
  • W ramach Programu Nagród, platforma (obsługiwana m.in. przez spółki z Wielkiej Brytanii i Irlandii) przelicza aktywność twórcy (m.in. otrzymane prezenty, czas transmisji, liczbę widzów) na realne wypłaty pieniężne.
  • Podmiotem odpowiedzialnym za wypłaty jest spółka z siedzibą w Wielkiej Brytanii.
 Klasyfikacja podatkowa krok po kroku
  1. Brak usługi B2C z widzami

Twórca nie świadczy usług na rzecz swoich widzów. Organ zwrócił uwagę, że twórcy nie łączy z widzami żadna relacja umowna – użytkownicy zawierają umowę wyłącznie z platformą. Przekazywanie prezentów jest całkowicie dobrowolne, a sam prezent nie ma wartości materialnej i nie stanowi zapłaty za skonkretyzowaną usługę. Co więcej, twórca nie ma możliwości identyfikacji swoich widzów. Zatem otrzymywanie prezentów nie podlega opodatkowaniu VAT.

  1. Świadczenie usług B2B

Usługa jest świadczona na rzecz operatora platformy (w tym przypadku podmiotu z UK). To z nim twórcę wiąże regulamin Programu Nagród (swego rodzaju umowa). Twórca wykonuje określone aktywności, a platforma wypłaca mu za to wynagrodzenie. Mamy tu konkretnego odbiorcę świadczenia oraz bezpośredni związek między działaniami twórcy a wypłatą środków. W efekcie mówimy o klasycznym odpłatnym świadczeniu usług w rozumieniu ustawy o VAT.

  1. Dlaczego nie jest to usługa elektroniczna?

Choć wszystko dzieje się w sieci, prowadzenie transmisji na żywo nie stanowi usługi świadczonej drogą elektroniczną w rozumieniu przepisów o VAT (art. 7 rozporządzenia wykonawczego UE nr 282/2011). Wynika to z faktu, że analizowana usługa wymaga aktywnego, bieżącego udziału człowieka i nie jest zautomatyzowanym procesem z minimalnym udziałem ludzkim.

  1. Gdzie opodatkować usługę?

W zakresie miejsca opodatkowania zastosowanie znajduje zasada ogólna z art. 28b ust. 1 ustawy o VAT. Miejscem świadczenia usługi jest więc miejsce, w którym usługobiorca (operator platformy) posiada siedzibę działalności gospodarczej (o ile nie ma w innym państwie stałego miejsca prowadzenia działalności, na potrzeby którego usługa jest świadczona).

Wnioski dla praktyki

Co to wszystko oznacza dla klientów zarabiających na platformach streamingowych i obsługujących ich księgowych?

  • Sposób rozliczenia: Wynagrodzenie od zagranicznej platformy nie podlega opodatkowaniu polskim podatkiem VAT. Usługę należy udokumentować fakturą bez wykazanej stawki i kwoty podatku (NP), obowiązkowo z adnotacją „odwrotne obciążenie” (reverse charge). Dla twórcy jest to świadczenie niepodlegające opodatkowaniu w Polsce potocznie określane jako eksport usług. Trzeba jednak pamiętać, że mimo braku podatku należnego, wartość takiego świadczenia należy wykazać w pliku JPK_V7 jako dostawę towarów oraz świadczenie usług poza terytorium kraju (pola P_11, P_12, K_11 i K_12).
  • Kwestia VAT-UE: Skoro usługobiorcą jest podmiot z Wielkiej Brytanii (poza UE), z tytułu transakcji z nim nie powstaje obowiązek rejestracji do VAT-UE ani składania informacji podsumowujących. Gdyby jednak operatorem wypłacającym wynagrodzenie była platforma z innego kraju UE (np. podmiot z Irlandii), podatnik musiałby dodatkowo zarejestrować się do VAT-UE przed wykonaniem usługi i wykazywać eksport usług w informacji podsumowującej.
  • Brak wpływu na limit zwolnienia podmiotowego: Usługi, których miejsce świadczenia znajduje się poza terytorium kraju, nie wliczają się do limitu zwolnienia podmiotowego do 240 000 zł. Wynika to z faktu, że eksport usług nie stanowi sprzedaży w rozumieniu ustawy o VAT. Przedsiębiorca może zatem osiągać bardzo wysokie przychody z TikToka i nadal korzystać ze zwolnienia z VAT dla pozostałej sprzedaży krajowej.

Prawidłowe ustalenie miejsca świadczenia pozwala uniknąć zapłaty VAT w kraju i chroni limit zwolnienia podmiotowego. Warto jednak pamiętać o prawidłowym udokumentowaniu transakcji i ujęciu jej w pliku JPK_V7.

BlogKarolina Chalczyńska

Przeliczone limity podatkowe na 2027 r.

Limity podatkowe 2027

Limity podatkowe przewidziane w ustawach podatkowych w wielu przypadkach podawane są w walucie euro. Powoduje to konieczność corocznego przeliczania tych limitów na złotówki po ustawowo określonym kursie euro na pierwszy dzień roboczy października. W tym roku pierwszy dzień roboczy przypadał na 1 października. Kurs z tego dnia jest wyższy w stosunku do kursu z roku ubiegłego, co skutkuje wyższymi limitami podatkowymi, które uprawniają do rozliczeniu w formie księgi przychodów i rozchodów, czy korzystania z preferencji przewidzianych dla małych podatników.

Przeliczenia kwot wyrażonych w euro dokonuje się, co do zasady, według średniego kursu tej waluty ogłaszanego przez NBP na pierwszy dzień roboczy października poprzedniego roku podatkowego.

W 2026 r. 1 października był dniem roboczym, a zatem do liczenia limitów podatkowych na 2027 r. należy wziąć średni kurs euro z tego dnia. Kurs euro na 1.10.2026 r. wynosił 4,3770 PLN/1 EUR, natomiast kurs na 1.10.2025 r. (który był podstawą liczenia limitów na 2026 r.) wynosił 4,2586 PLN/1 EUR. Zatem kurs obecnie jest nieznacznie wyższy w porównaniu do kursu z roku ubiegłego, co powoduje zwiększenie limitów podatkowych na 2027 r.

Rodzaj limitu

Limit EUR

Limit PLN

Rozliczanie w formie ryczałtu – limit przychodów za 2025 r. uprawniający do skorzystania z opodatkowania ryczałtem w 2026 roku

2 000 000 euro

8 754 000 zł

Limit dla kwartalnego opłacania ryczałtu

200 000 euro

875 400 zł

Mały podatnik PIT/CIT

2 000 000 euro

8 754 000 zł

Mały podatnik VAT

2 000 000 euro

8 754 000 zł

Mały podatnik VAT – pośrednik

45 000 euro

197 000 zł

Limit dla podatników na estońskim CIT – kwartalne rozliczenia VAT

4 000 000 euro

17 508 000 zł

Jednorazowa amortyzacja

50 000 euro

219 000 zł

Prowadzenie ksiąg rachunkowych

2 500 000 euro

10 942 500 zł

*Kurs euro z 1 października 2026 r. wynosił 4,3770 zł (Tabela nr 191/A/NBP/2026).

BlogKarolina Chalczyńska

Cyfrowe zmiany dla przedsiębiorców od 1 października br.

Cyfrowe zmiany dla przedsiębiorców: od 1 października obowiązkowe e-Doręczenia a od 1 listopada rejestracja w CEIDG tylko online

Przedsiębiorcy objęci zostają kolejnymi obowiązkami związanymi z cyfrową obsługą działalności. Najważniejsze zmiany dotyczą e-Doręczeń oraz wyłącznie elektronicznej rejestracji nowych firm w CEIDG.

Od 1.10.2026 r. każdy przedsiębiorca musi posiadać adres do e-Doręczeń (termin na założenie – do 30.9.2026 r.). Przedsiębiorcy prowadzący już działalność przy pierwszej zmianie wpisu w KRS lub CEIDG dokonywanej od 1 października muszą podać dane tego adresu.

W przypadku nowo zakładanej firmy adres do e-Doręczeń jest tworzony podczas rejestracji, ale przedsiębiorca musi go jeszcze aktywować za pomocą linku przesłanego e-mailem. Korespondencja odbierana w systemie może wywoływać skutki prawne. W związku z tym, firmy – aby ograniczyć ryzyko przeoczenia pisma lub terminu na podjęcie określonej czynności – powinny ustalić zasady regularnego monitorowania skrzynki oraz przekazywania dokumentów osobom odpowiedzialnym za obsługę prawną, podatkową i księgową.

Kolejna zmiana wejdzie w życie 1.11.2026 r. Od tego dnia wniosek o rozpoczęcie działalności gospodarczej w CEIDG będzie można złożyć wyłącznie elektronicznie, m.in. przez Biznes.gov.pl, aplikację mObywatel, banki lub platformy obsługujące przedsiębiorców. Wyjątek dotyczy działalności zakładanej przez osobę małoletnią.

Zmienia się również Biznes.gov.pl. Konto Przedsiębiorcy zastępuje Pulpit Użytkownika, a po zalogowaniu dostępny jest moduł eUmowy, umożliwiający zawieranie umów o pracę i umów zlecenia. Portal udostępnia także narzędzia pozwalające ocenić cyberbezpieczeństwo firmy oraz wstępnie zweryfikować obowiązki wynikające z NIS2 i Aktu o cyberodporności.

Źródło: https://www.gov.pl/web/rozwoj-technologia/jesien-2026-pod-znakiem-cyfrowych-zmian-dla-przedsiebiorcow–wiecej-spraw-zalatwisz-online

BlogKarolina Chalczyńska

Rada Ministrów przyjęła pakiet zmian podatkowych

Rada Ministrów przyjęła pakiet zmian podatkowych: niższe podatki dla klasy średniej, wsparcie robotyzacji i uszczelnienie systemu

Rada Ministrów przyjęła pakiet projektów ustaw podatkowych przygotowanych przez Ministerstwo Finansów. Zmiany obejmują obniżenie obciążeń dla około 3,5 mln podatników rozliczających się według skali podatkowej, wsparcie inwestycji w robotyzację, zwiększenie ulgi dla honorowych krwiodawców oraz działania uszczelniające system podatkowy, w tym w obszarze fundacji rodzinnych.

Korzystniejsze zasady dla podatników rozliczających PIT

Przyjęty przez rząd projekt reformy PIT przewiduje wprowadzenie nowej, trzystopniowej skali podatkowej. Pierwszy próg podatkowy zostanie podniesiony ze 120 tys. zł do 130 tys. zł, a dla dochodów pomiędzy 130 tys. zł a 150 tys. zł zostanie wprowadzona 24% stawka podatku. Stawka 32% będzie miała zastosowanie dopiero do dochodów przekraczających 150 tys. zł.

Zmiany mają ograniczyć skokowy wzrost obciążeń podatkowych po przekroczeniu obecnego progu podatkowego i zwiększyć dochody do dyspozycji milionów osób osiągających dochody głównie z pracy, działalności wykonywanej osobiście, emerytur i rent.

Najwięksi podatnicy zapłacą więcej

Równocześnie rząd przyjął rozwiązania, które mają finansować obniżki dla klasy średniej oraz wzmacniać sprawiedliwość podatkową.

W tym zakresie przewiduje się podwyższenie o daniny solidarnościowej z 4% do 5% dla osób osiągających dochody przekraczające 1 mln zł rocznie.

Zmiany obejmują także największe przedsiębiorstwa. Dla podatników CIT osiągających przychody przekraczające równowartość 50 mln euro rocznie zostanie wprowadzona nowa stawka CIT w wysokości 22%. Obecnie podstawowa stawka tego podatku wynosi 19%.

Powrót do poprzedniego limitów ryczałtu

Zmiany w skali podatkowej zostaną sfinansowane również poprzez obniżenie z 2 mln euro do 250 tys. euro limitu przychodów uprawniających do wyboru ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. Ryczałt, jako uproszczona forma opodatkowania z założenia dotyczyć miał podatników prowadzących działalność w niewielkim rozmiarze.

Uszczelnienie zasad opodatkowania fundacji rodzinnych

Rada Ministrów przyjęła również projekt zmian dotyczących fundacji rodzinnych. Zmodyfikowane regulacje mają ograniczyć przypadki wykorzystywania tej instytucji głównie do osiągania korzyści podatkowych i przywrócić jej podstawową funkcję, jaką jest sukcesja majątku rodzinnego i rodzinnych firm.

Projekt przewiduje m.in. uzależnienie preferencyjnego opodatkowania od utrzymywania składników majątku przez co najmniej 2 lata, ograniczenie możliwości prowadzenia działalności za pośrednictwem podmiotów transparentnych podatkowo, objęcie fundacji rodzinnych przepisami dotyczącymi zagranicznych jednostek kontrolowanych (CFC) oraz podwyższenie wybranej stawki opodatkowania z 15% do 19%.

Jednocześnie rozszerzone zostanie zwolnienie z PIT dla świadczeń otrzymywanych przez zstępnych (dzieci, wnuki) rodzeństwa fundatorów oraz pasierbów fundatorów i ich zstępnych. Rozwiązanie to ma wspierać sukcesję wielopokoleniową i zachowanie rodzinnych przedsiębiorstw w kolejnych pokoleniach.

Robotyzacja nadal z podatkowym wsparciem

Rząd zdecydował także o przedłużeniu na 10 lat ulgi na robotyzację. Przedsiębiorcy będą mogli zatem nadal odliczać od podstawy opodatkowania do 50% kosztów związanych z inwestycjami w robotyzację procesów produkcyjnych.

Zmiana ma wspierać modernizację przedsiębiorstw, zwiększanie ich produktywności, a w szerszej perspektywie przełożyć się na wzmacnianie konkurencyjności polskiej gospodarki. Projekt przewiduje również doprecyzowanie przepisów budzących wątpliwości interpretacyjne, co ma zwiększyć pewność prawa dla przedsiębiorców.

Większa ulga dla honorowych dawców krwi

Przyjęty projekt zwiększa także o 100% wysokość odliczenia z tytułu honorowego krwiodawstwa. Celem rozwiązania jest wzmocnienie zachęt do oddawania krwi i jej składników oraz poprawa bezpieczeństwa zdrowotnego obywateli.

Koniec ulgi internetowej i ulgi na ekspansję

W ramach przeglądu funkcjonujących preferencji podatkowych rząd zdecydował również o likwidacji ulgi na internet. Zdaniem projektodawców ulga spełniła swoją rolę w okresie, gdy dostęp do internetu nie był powszechny, natomiast obecnie utraciła pierwotne uzasadnienie.

Uchylone zostaną również przepisy dotyczące tzw. ulgi na ekspansję.

Według analiz rządowych preferencja nie przyniosła oczekiwanych efektów gospodarczych i często finansowała działania, które przedsiębiorcy realizowaliby niezależnie od jej funkcjonowania.

Tzw. ulga na ekspansję (wprowadzona w 2022 r. Polskim Ładzie) polega na możliwości odliczenia od podstawy opodatkowania 100% określonego rodzaju kosztów związanych z promocją i reklamą, np. kosztów uczestnictwa w targach, zakupu przestrzeni reklamowych czy przygotowania strony internetowej. Odliczenie to jest limitowane do kwoty 1 mln zł. Jego jedynym warunkiem, poza poniesieniem określonego rodzaju kosztu, jest wystąpienie efektu w postaci zwiększenia przychodów (w jednym z dwóch następnych lat).

Od 2027 roku

Większość przyjętych przez Radę Ministrów rozwiązań ma wejść w życie od 1.01.2027 r. Pakiet łączy działania prorozwojowe z rozwiązaniami uszczelniającymi system podatkowy oraz zmianami mającymi zwiększyć sprawiedliwość obciążeń podatkowych.

Źródło: https://www.gov.pl/

BlogKarolina Chalczyńska

Wyższe stawki VAT dla określonych napojów bezalkoholowych

Rząd przyjął przepisy likwidujące preferencyjne opodatkowanie napojów bezalkoholowych, które są odpowiednikami napojów alkoholowych oraz napojów energetyzujących

Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług. Projekt zmian w przepisach podatkowych przewiduje podwyższenie stawki VAT na określone napoje bezalkoholowe, które zawierają w swoim składzie co najmniej 20% soku owocowego, warzywnego lub owocowo-warzywnego. Zmiana obejmie m.in. piwa i wina bezalkoholowe (o zawartości od 0,0% do 0,5% alkoholu) oraz napoje z dodatkiem kofeiny lub tauryny. Stawka VAT na te produkty wzrośnie do 23%. Z perspektywy zdrowia publicznego nie ma uzasadnienia dla pozostawienia preferencyjnej stawki VAT na tego typu produkty.

Proponowana zmiana ujednolici stawkę VAT na napoje bezalkoholowe będące odpowiednikami napojów alkoholowych, np. wszystkie piwa bezalkoholowe będą opodatkowane stawką podstawową niezależnie od dodatku (bądź braku dodatku) soku z owoców czy warzyw.

Stawka VAT wzrośnie z 5% do 23% w obrocie handlowym oraz z 8% do 23 % w gastronomii na wybrane napoje bezalkoholowe zawierające co najmniej 20 % soku owocowego, warzywnego lub owocowo-warzywnego.

Zmiana obejmie:

  • napoje bezalkoholowe o objętościowej mocy alkoholu przekraczającej 0,0 % (do 0,5 % alkoholu),
  • piwo bezalkoholowe o objętościowej mocy alkoholu 0,0 %,
  • inne niż piwo napoje bezalkoholowe powstałe w procesie dealkoholizacji lub zatrzymania fermentacji alkoholowej, o objętościowej mocy alkoholu 0,0 %, np. wino czy cydr,
  • napoje z dodatkiem kofeiny lub tauryny.

Planuje się, że nowe przepisy wejdą w życie 1.1.2027 r.

Źródło: https://www.gov.pl/

BlogKarolina Chalczyńska

Wzrost płacy minimalnej od 1 stycznia 2027 r.

„W Dzienniku Ustaw zostało opublikowane 15.9.2026 r.  rozporządzenie w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2027 r. Zgodnie z decyzją wynikającą z rozporządzenia od 1.1.2027 r.  minimalne wynagrodzenie wzrośnie do kwoty 4950 zł brutto, natomiast minimalna stawka godzinowa dla określonych umów cywilnoprawnych wyniesie 32,30 zł.

Kolejny raz bez porozumienia w Radzie Dialogu Społecznego – decyzja Rady Ministrów o minimalnym wynagrodzeniu na 2027 rok 

W związku z brakiem osiągnięcia porozumienia członków Rady Dialogu Społecznego w zakresie płacy minimalnej, Rada Ministrów samodzielnie podjęła decyzje o wysokości płacy minimalnej w drodze rozporządzenia. W 2027 r. podobnie jak w 2026 r. będzie jedna podwyżka – od 1.1.2027 r. Wysokości zaproponowane w czerwcu 2026 r. Radzie Dialogu Społecznego do negocjacji były następujące: 4950 zł (minimalne wynagrodzenie za pracę w 2027 r.) i 32,30 zł (minimalna stawka godzinowa w 2027 r.).

Rada Ministrów nie zdecydowała się na zmianę wysokości minimalnego wynagrodzenia. Płaca minimalna została więc określona w takiej samej wysokości jak czerwcowa propozycja skierowana do Rady Dialogu Społecznego. 

Wzrost minimalnego wynagrodzenia do 4950 zł oraz minimalnej stawki godzinowej do 32,30 zł

W rozporządzeniu RM z 14.9.2026 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2027 roku (Dz.U. z 2026 r. poz. 1213) wskazano, że:  

  • minimalne wynagrodzenia za pracę w 2027 r. będzie wynosiło od 1 stycznia 4950 zł brutto, 
  • minimalna stawka godzinowa za pracę w 2027 r. będzie wynosiła od 1 stycznia 32,30 zł brutto. 

W porównaniu do obowiązującej w 2026 r. płacy minimalnej 4806 zł wzrost w 2027 r. wyniesie 144 zł. Natomiast stawka godzinowa, która w 2026 r. wynosi 31,40 zł wzrośnie w 2027 r. o 90 gr.

Ważne

Wzrost płacy minimalnej oznacza również wzrost innych świadczeń, dodatków a także wpływa na PPK.”

BlogKarolina Chalczyńska

Obowiązek udzielenia urlopu zaległego do 30 września 2026 roku

Obowiązek udzielenia urlopu zaległego do 30 września 2026 roku

Zgodnie z art. 168 KP, urlopu niewykorzystanego w danym roku należy pracownikowi udzielić najpóźniej do 30 września następnego roku kalendarzowego. Nie dotyczy to urlopu na żądanie. Urlop z poprzedniego roku kalendarzowego to urlop zaległy.

Obowiązkowe rozpoczęcie urlopu zaległego

Urlop zaległy powinien zostać udzielony przez pracodawcę, toteż co do zasady na ogólnych zasadach (wyrok SN z 16.12.2008 r., I PK 88/08), a więc zgodnie z planem urlopu albo po uzgodnieniu terminu przez pracownika i pracodawcę. Nie budzi już jednak wątpliwości, że pracodawca może wysłać pracownika na zaległy urlop, nawet gdy ten nie wyraża na to zgody (wyrok z 24.1.2005 r., I PK 124/05). Możliwość ta wynika m.in. z uznania nieudzielenia urlopu wypoczynkowego za wykroczenie przeciwko prawom pracownika, co jest sprawdzane przez PIP podczas każdej kontroli. Z orzeczenia SN nie wynika, że prawo wysłania pracownika na zaległy urlop dotyczy wyłącznie dnia 30 września. Pracodawca ma prawo skierować pracownika na wykorzystanie urlopu zaległego wcześniej niż 30 września. Zgodnie z art. 168 KP urlopu zaległego udziela się najpóźniej do 30 września następnego roku kalendarzowego, a nie w dniu 30 września. Z tego względu, skoro pracodawca ma prawo wysłać pracownika na urlop zaległy wcześniej niż we wrześniu, jest dopuszczalne wydanie przez pracodawcę polecenia wcześniejszego wykorzystania urlopu zaległego.

W kontekście udzielania urlopu zaległego należy zwrócić uwagę na art. 163 § 1 KP. W przepisie tym przewidziano, że co do zasady urlopy powinny być udzielane zgodnie z planem urlopu (z którego można zrezygnować zgodnie z art. 163 § 11 KP), z wyjątkiem urlopu na żądanie. Plan odnosi się zarówno do urlopu bieżącego, jak i zaległego. Plan urlopów jest korzystnym rozwiązaniem dla pracodawcy, ponieważ plan urlopów ustala pracodawca, biorąc pod uwagę wnioski pracowników i konieczność zapewnienia normalnego toku pracy. „Ustala biorąc pod uwagę wnioski pracowników” oznacza, że pracodawca może wziąć pod uwagę wniosek pracownika o udzielenie urlopu w lipcu, ale może je odrzucić i ustalić inny termin wykorzystania urlopu (zarówno zaległego, jak i bieżącego). Natomiast w razie braku planu urlopów pracodawca ustala termin urlopu po porozumieniu z pracownikiem, z wyjątkiem urlopu na żądanie (art. 163 § 11 KP). Modyfikacja tej zasady dotyczy urlopu zaległego i w tym zakresie, że pracodawca może wysłać pracownika na urlop zaległy w wybranym przez siebie terminie. Z kolei pracownik nie może narzucić pracodawcy terminu wykorzystania urlopu zaległego (należy go uzgodnić z pracodawcą).

Jeżeli pracodawca wskaże pracownikowi datę jako dzień rozpoczęcia urlopu i pracownik w ten dzień stawi się do pracy, pracodawca ma pełne prawo nie dopuścić go do świadczenia pracy, a następnie ponowić polecenie rozpoczęcia urlopu wypoczynkowego. Taki dzień niedopuszczenia podwładnego do pracy, pomimo stawienia się do niej, będzie już dniem urlopu wypoczynkowego.

Jak wskazano wyżej, pracodawca może skierować pracownika na obowiązkowy urlop zaległy. Ta zasada nie działa jednak w drugą stronę – pracownik nie może zdecydować, że 30 września nie przyjdzie do pracy i rozpocznie korzystanie z zaległego urlopu. Zgodnie bowiem z przepisami KP „urlopu udziela pracodawca”. Zatem nawet w sytuacji łamania prawa przez pracodawcę, pracownik nie może sam udzielić sobie urlopu. Samowolne rozpoczęcie zaległego urlopu może stanowić przyczynę zwolnienia dyscyplinarnego z art. 52 § 1 pkt 1 KP.

Obowiązkowe wykorzystanie urlopu wypoczynkowego

Zgodnie z art. 168 KP, urlopu niewykorzystanego w danym roku należy pracownikowi udzielić najpóźniej do dnia 30 września następnego roku kalendarzowego. Oznacza to nie tylko obowiązek rozpoczęcia urlopu zaległego 30 września, ale także obowiązek rozpoczęcia urlopu zaległego w celu jego wykorzystania.

Przykład

Pracownik ma 10 dni urlopu zaległego. Pracodawca skierował go na urlop od 30 września, a kilka dni później odwołał z tego urlopu. Przesłanki odwołania z urlopu zostały przy tym spełnione. W związku z tym, że pracodawca udzielił pracownikowi urlopu zaległego od 30 września a odwołanie odbyło się zgodnie z prawem, to pracodawca powinien podjąć dalsze kroki, aby doszło do jak najszybszego wykorzystania całego urlopu zaległego.

Jeżeli pracownik nie rozpocznie wykorzystywania urlopu zaległego najpóźniej 30 września i nie wykorzysta w tym terminie urlopu, nie traci do niego prawa. Żaden przepis prawa pracy nie przewiduje takiego rozwiązania. Pracownik ma prawo nadal domagać się udzielenia urlopu wypoczynkowego.

Ważne

Po upływie 30 września następnego roku pracownik nie ma natomiast prawa domagać się wypłacanie ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Tak samo pracodawca nie może zwolnić się z zobowiązania do udzielenia urlopu poprzez wypłatę ekwiwalentu za urlop. Wypłata taka jest możliwa wyłącznie w przypadku ustania stosunku pracy (art. 171 KP). Z tego względu niekiedy pracodawca i pracownik rozwiązują umowę o pracę, pracodawca wypłaca ekwiwalent, a następnie zawierana jest kolejna umowa o pracę. Strony mają prawo zdecydować o rozwiązaniu umowy o pracę, a następnie zmienić swoją decyzję. Takie działanie należy jednak podejmować w wyjątkowych sytuacjach, a nie traktować jako zasady dotyczącej zaległych urlopów. Ekwiwalent służy bowiem rozliczeniu urlopu wypoczynkowego w razie ustania stosunku pracy, a nie udzielaniu urlopu zaległego. Nadużywanie wypłaty ekwiwalentu będzie niedopuszczalnym obejściem przepisów.

Przedawnienie prawa do urlopu wypoczynkowego

Do uprawnień urlopowych stosuje się 3-letni termin przedawnienia roszczeń ze stosunku pracy przewidziany w art. 291 § 1 KP. Prawo do urlopu przedawnia się więc po upływie 3 lat od dnia, w którym roszczenie o urlop stało się wymagalne. Wątpliwości budzi data wymagalności urlopu. Można w tym względzie odwołać się do wyroku SN z 11.4.2001 r. (IPKN 367/00, OSNP 2003, Nr 2, poz. 38). SN orzekł w nim, że rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia następuje bądź z końcem roku kalendarzowego, za który przysługuje urlop (art. 161 KP), bądź najpóźniej do 30 września roku następnego, jeżeli urlop został przesunięty na ten rok z przyczyn leżących po stronie pracownika lub pracodawcy (art. 168 KP). Natomiast inaczej przedawnia się prawo do urlopu pracownika, który nie mógł rozpocząć zaległego urlopu wypoczynkowego 30 września z powodu korzystania z urlopu macierzyńskiego/rodzicielskiego/ojcowskiego. Bieg okresu przedawnienia roszczenia o urlop wypoczynkowy pracownika korzystającego z urlopu macierzyńskiego i rodzicielskiego rozpoczyna się po zakończeniu korzystania z tych urlopów albo od 30 września następnego roku kalendarzowego po roku, za który przypadał urlop, w zależności od tego, który termin przypadnie później.

Bieg przedawnienia roszczenia o urlop wypoczynkowy nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, w przypadku korzystania z urlopu wychowawczego (art. 2931 KP). Bieg przedawnienia przerywa także złożenie pozwu do sądu czy uznanie roszczenia przez pracodawcę. Nie przerywa natomiast złożenie skargi do PIP lub wniosek pokontrolny PIP. Oznacza to, że pracodawca nie może pozbawić pracownika prawa do urlopu przez nieudzielenie go. Jednak warunkiem, aby nie doszło do przedawnienia urlopu, w sytuacji odmowy jego udzielenia, jest złożenie pozwu do sądu.

Źródło: sip.legalis.pl

BlogKarolina Chalczyńska

Koszty używania samochodów w firmie – kiedy i w jakiej wysokości stanowią KUP?

Pisaliśmy poprzednio o ograniczeniu wysokości odpisów amortyzacyjnych. W dzisiejszym artykule kontynuujemy zagadnienie dotyczące rozliczania w podatku dochodowym kosztów dotyczących samochodów osobowych używanych na potrzeby firmowe w kontekście kosztów ich używania.

Koszty używania należy rozpatrywać w trzech aspektach:

  1. Koszty używania samochodu firmowego
  2. Koszty używania samochodu prywatnego podatnika
  3. Koszty używania samochodu pracownika

Ad. 1

W art. 23 ust. 1 pkt 46a updof i art. 16 ust. 1 pkt 51 updop wprowadzona została reguła ograniczająca wysokość wydatków z tytułu używania samochodu osobowego zaliczanych do kosztów uzyskania przychodów. Na podstawie tych przepisów za koszty uzyskania przychodów uznaję 75% poniesionych wydatków z tytułu kosztów używania firmowego samochodu osobowego na potrzeby działalności gospodarczej.

Przy ocenie, czy samochód jest używany do tzw. Celów mieszanych, należy uwzględnić stosowne przepisy. Zgodnie z art. 23 ust. 5f i 5g updof oraz art. 16 ust. 5f i 5g updop, za samochód osobowy używany do celów mieszanych należy uznać samochód, co do którego podatnik nie prowadzi ewidencji przebiegu pojazdu, o której mowa w art. 86a ust. 4 ustawy o VAT, chyba, że nie jest on zobowiązany do prowadzenia takiej ewidencji, z wyjątkiem sytuacji, o której mowa w art. 76a ust.5 pkt 2 lit. a ustawy o VAT.

Na gruncie ustawy o VAT, podatnik nie jest zobowiązany do prowadzenia ewidencji przebiegu pojazdu m.in., w przypadku gdy korzysta ze zwolnienia przedmiotowego z VAT (nie ma on wówczas prawa do odliczania podatku naliczonego). W takiej sytuacji może zaliczać do kosztów uzyskania przychodów pełną kwotę wydatków związanych z eksploatacją firmowych samochodów osobowych, jeżeli korzystając z takiego zwolnienia, używa ich wyłącznie na potrzeby prowadzonej działalności. Takie stanowisko znajduje potwierdzenie w interpretacjach indywidualnych Dyrektora KIS.

Z uwzględnieniem limitu w wysokości 75% rozliczeniu podatkowemu podlegają wydatki z tytułu używania zarówno samochodów osobowych stanowiących środki trwałe, jak i wykorzystywanych w firmie na podstawie umów cywilno-prawnych (np. najmu czy leasingu). Pojęcie „wydatków poniesionych z tytułu używania samochodu osobowego” nie zostało zdefiniowane w przepisach, jednakże za takie wydatki można uznać w szczególności wydatki na nabycie paliwa, serwis samochodu, wymianę opon, myjnię, naprawy i zakup części zamiennych, wymianę płynów, opłaty za przejazdy autostradami, badania diagnostyczne, remont powypadkowy auta czy wynajem garażu/miejsca postojowego.

Ad. 2

Przedsiębiorca będący osobą fizyczną może na potrzeby prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej wykorzystywać samochody osobowe będące jego własnością, które jednak nie stanowią środków trwałych podlegających ujęciu w ewidencji środków trwałych. W przypadku, kiedy taki samochód wykorzystywany jest również do celów związanych z działalnością gospodarczą prowadzoną przez podatnika, wydatki z tytułu kosztów używania samochodu prywatnego oraz składki na ubezpieczenie takiego samochodu mogą stanowić koszty uzyskania przychodów w wysokości 20% poniesionych wydatków. W tym limicie uwzględnia się też podatek VAT, który nie stanowi podatku naliczonego, oraz naliczony podatek od towarów i usług, w tej części, w jakiej zgodnie z przepisami podatnikowi nie przysługuje obniżenie kwoty lub zwrot różnicy podatku VAT.

Ad. 3

Podatnik ma prawo zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów wydatki poniesione na rzecz pracowników z tytułu używania przez nich samochodów na potrzeby wykonywanej działalności, nie mniej, w takim przypadku obowiązują szczególne zasady ustalania kosztów podatkowych.

Co istotne, wydatki związane z przejazdem pracownika w podróży służbowej prywatnym samochodem elektrycznym, hybrydowym oraz napędzanym wodorem podlegają zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów w pełnej wysokości.

Zgodnie z przepisami (art. 23 ust. 1 pkt 36 updof i art. 16 ust. 1 pkt 30 updop), kosztami uzyskania przychodów są wydatki ponoszone na rzecz pracowników z tytułu używania przez nich samochodów na potrzeby wykonywanej działalności:

  1. w celu odbycia podróży służbowej – w wysokości nieprzekraczającej tzw. Kilometrówki
  2. w jazdach lokalnych – w wysokości nieprzekraczającej kilometrówki albo w kwocie nieprzekraczającej miesięcznego ryczałtu pieniężnego

Kilometrówka to kwota wynikająca z pomnożenia liczny faktycznie przejechanych kilometrów i ustawowo określonej stawki za jeden kilometr przebiegu pojazdu.

Przebieg pojazdu powinien być udokumentowany w ewidencji przebiegu pojazdu potwierdzonej przez podatnika na koniec każdego miesiąca. Do prowadzenia tej ewidencji obowiązana jest osoba używająca tego pojazdu. W przypadku braku takiej ewidencji, ponoszone wydatki nie stanowią kosztu uzyskania przychodów.

Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury stawki za 1 km przebiegu wynoszą:

  • 0,89 zł – dla samochodów osobowych o pojemności skokowej silnika do 900 m3
  • 1,15 zł – dla samochodów osobowych o pojemności skokowej silnika powyżej 900 m3

W przypadku ryczałtu, oblicza się go jako iloczyn stawki za 1 km przebiegu pojazdu i przyznanego pracownikowi miesięcznego limitu kilometrów na jazdy lokalne. O wysokości limitu kilometrów decyduje liczba mieszkańców w gminie lub mieście, w których pracownik jest zatrudniony.

BlogKarolina Chalczyńska

Ograniczenie odpisów amortyzacyjnych samochodów osobowych

Rozliczanie w podatku dochodowym kosztów dotyczących samochodów osobowych używanych na potrzeby firmowe

Ustawa o PIT oraz ustawa o CIT zawierają regulacje ograniczające zaliczanie do kosztów uzyskania przychodów wydatków (kosztów) dotyczących samochodów osobowych. Pod pojęciem samochodu osobowego należy rozumieć pojazd samochodowy, o którym mowa w ustawie – Prawo o ruchu drogowym o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony, konstrukcyjnie przeznaczony do przewozu maksymalnie 9 osób (łącznie z kierowcą), z wyjątkiem pojazdów wymienionych w art. 5a pkt 19a updof i art. 4a pkt 9 updop.

W tym artykule poruszymy kwestie amortyzacji ww. samochodów.

Samochód osobowy podlega amortyzacji, bez względu na rodzaj napędu, o ile kwalifikuje się do środków trwałych w rozumieniu art. 22a ust. 1 updof i art. 16a ust. 1 updop. Odpisy amortyzacyjne dokonywane od wartości początkowej środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych stanowią koszty uzyskania przychodów zgodnie z art. 22a-22o updof oraz art. 16a-16m updop, przy czym podlegają one ograniczeniom zawartym w art. 23 ust. 1 pkt 4 updof i art. 16 ust. 1 pkt 4 updop. Wspomniane przepisy określają limity amortyzacji obowiązujące w odniesieniu do samochodów osobowych:

  • będących pojazdami elektrycznymi lub napędzanymi wodorem
  • wyposażonych w silnik spalinowy

Wynikiem tego, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych w części ustalonej od wartości samochodu przewyższającej kwotę:

  • 225.000 zł – w przypadku samochodu osobowego będącego pojazdem elektrycznym oraz napędzanym wodorem
  • 150.000 zł – jeżeli emisja spalin (CO2) silnika spalinowego samochodu osobowego wynosi mniej niż 50 g na kilometr
  • 100.000 zł – jeżeli emisja spalin (CO2) silnika spalinowego samochodu osobowego jest równa lub wyższa niż 50 g na kilometr (do dnia 31 grudnia 2025 r. nie było takiego rozgraniczenia)

Należy przy tym pamiętać, że limit kosztów z tytułu amortyzacji samochodu osobowego z silnikiem spalinowym zależny od emisji CO2 obowiązuje od 1 stycznia 2026 r.

Nowych regulacji nie stosuje się do samochodów osobowych wprowadzonych do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych do 31 grudnia 2025 r.

Co ważne, omówione przepisy nie dotyczą samochodów osobowych używanych na potrzeby firmowe w oparciu o umowę leasingu operacyjnego, gdyż ich dla celów podatkowych nie wprowadza się do ewidencji środków trwałych, a w konsekwencji – nie amortyzuje. Okoliczność wprowadzenia takich samochodów do ewidencji na podstawie przepisów o rachunkowości nie ma tutaj znaczenia.

Co w przypadku samochodów hybrydowych, tj. aut o napędzie spalinowo-elektrycznym, w którym energia elektryczna jest akumulowana przez podłączenie do zewnętrznego źródła zasilania? W stosunku do takich aut również należy stosować kryterium emisyjności. Jest to spowodowane tym, że takie samochody nie mieszczą się w pojęciu samochodu elektrycznego.

WAŻNE!

Limity kosztów z tytułu amortyzacji samochodów osobowych nie mają zastosowania, jeżeli działalność prowadzona przez podatnika polega na oddawaniu samochodu osobowego w odpłatne używanie na podstawie np. umowy leasingu albo umowy najmu.

BlogKarolina Chalczyńska

Obowiązek wysłania JPK_PD po likwidacji działalności

Wysyłka plików JPK_PD za rok zakończenia działalności

Na tle zmian i pojawienia się nowego obowiązku dla podatników (tj. obowiązek wysyłania pliku JPK_PD za rok podatkowy 2026) powstało pytanie, co w sytuacji likwidacji działalności w trakcie roku 2026? Czy ten obowiązek nadal ciąży na podatniku?

Zgodnie z przepisami, księgi i ewidencje podmiotów wymienionych w art. 9 ust. 1c i 1e ustawy o PDOP (tj. podatników CIT oraz spółek niebędących osobami prawnymi) oraz w art. 24a ust. 1e ustawy o PDOF (tj. osób fizycznych oraz spółek osobowych osób fizycznych) powinny być prowadzone elektronicznie za 2026 r., jeśli na dzień ich założenia w 2026 r. podatnik wysyła ewidencję JPK_V7M.

Powstało pytanie, czy jeśli ww. podmioty zostaną zlikwidowane w 2026 r. przed końcem ich przyjętego roku podatkowego/obrotowego, to czy powinny wysłać odpowiednie pliki JPK_PD w terminach:

  • Podmioty określone w ww. art. 9 ust. 1c i ust. 1e ustawy PDOP – do końca siódmego miesiąca po zakończeniu stosownego roku podatkowego/obrotowego
  • Podmioty określone w ww. art. 24a ust. 1e ustawy o PDOF – do dnia 31 lipca następnego roku (w przypadku ksiąg rachunkowych) lub dnia złożenia zeznania za ten rok (podmioty prowadzące podatkową księgę przychodów i rozchodów)?

Ministerstwo Finansów udzieliło w tym zakresie następujących wyjaśnień:

„(…) na gruncie ustawy o PIT obowiązek prowadzenia elektronicznie ksiąg podatkowych (ksiąg rachunkowych, podatkowej księgi przychodów i rozchodów, ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych) i ich przesyłania w formie jednolitego pliku kontrolnego (JPK) mają m. in. Osoby fizyczne, spółki cywilne osób fizycznych, spółki jawne osób fizycznych wykonujące działalność gospodarczą. Analogiczny obowiązek dotyczy podatników podatku dochodowego od osób prawnych oraz spółek niebędących osobami prawnymi w odniesieniu do prowadzonych ksiąg rachunkowych.

W wyniku nowelizacji ze sutkiem od 1 lipca 2026 r. księgi prowadzone na gruncie ustawy o PIT będą przesyłane w formie plików JPK po zakończeniu roku podatkowego w terminie:

  • Do dnia upływu terminu złożenia zeznania za rok podatkowy, tj. do 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym – w przypadku podatkowej księgi przychodów i rozchodów oraz ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych
  • Do dnia 31 lipca – w przypadku ksiąg rachunkowych

Z kolei na gruncie ustawy o CIT księgi rachunkowe będą przesyłane w formie plików JPK po zakończeniu roku podatkowego (w przypadku podatników CIT) lub obrotowego (w przypadku spółek niebędących osobami prawnymi) w terminie do końca siódmego miesiąca po zakończeniu stosownego okresu rozliczeniowego.

Od 1 stycznia 2026 r. obowiązkiem elektronicznego prowadzenia ksiąg podatkowych i ich przesyłania w formie JPK na gruncie ustawy o PIT zostały objęte podmioty zobowiązane do przesyłania plików JPK V7M. Analogicznymi obowiązkami na gruncie ustawy o CIT od 1 stycznia 2026 r. w zakresie ksiąg rachunkowych, zostali objęci podatnicy CIT oraz spółki niebędące osobami prawnymi obowiązani do przesyłania plików JPK V7M, którzy nie podlegali tym obowiązkom za rok 2025.

W przypadku zakończenia działalności gospodarczej w trakcie 2026 r. przez osobę fizyczną prowadzącą taką działalność na własne nazwisko, osoba ta będzie obowiązana do przeslania ksiąg w formie pliku JPK w zależności od rodzaju przesyłanych ksiąg, w terminie odpowiednio: do 30 kwietnia 2027 lub 31 lipca 2027 r.

Przepisy o podatku PIT nie przewidują regulacji dotyczących przesyłania ksiąg podatkowych w formie pliku JPK  na własne nazwisko, np. w formie spółki jawnej. Oznacza to, że w przypadku likwidacji takiej spółki w trakcie 2026 r. nie wystąpi obowiązek przesłania ani w trakcie, ani po zakończeniu roku podatkowego, ksiąg podatkowych w formie pliku JPK za 2026 r.

Z kolei w przypadku likwidacji podatnika CIT lub spółki niebędącej osobą prawną w trakcie 2026 r. podmiot ten będzie zobowiązany do przesłania ksiąg rachunkowych w formie pliku JPK w terminie do końca siódmego miesiąca po zakończeniu stosownego okresu rozliczeniowego.”

Budzi to pewne wątpliwości co do podstawy prawnej takiej interpretacji w stosunku do np. spółek jawnych osób fizycznych, bowiem w zakresie podatników PIT prowadzących działalność gospodarczą na własny rachunek, jak i podatników CIT oraz spółek niebędących osobami prawnymi przepisy ustawy o podatku dochodowym (PIT i CIT) tych kwestii również nie regulują. W odniesieniu do tego, wymagane są dodatkowe wyjaśnienia.

1 2 3 4